CDA, Asiel en migratie
Het CDA wilde de Spreidingswet houden, zodat alle gemeenten meehelpen met asielopvang. Het kabinet houdt de wet voorlopig en voert de tweede ronde uit.
In uitvoering is een tussenstand, nog niet af: er ligt een wetsvoorstel of er is geld gereserveerd, maar het resultaat is er nog niet. We meten aan het verkiezingsprogramma, niet aan het akkoord. Zo beoordelen we
- Bijgewerkt op
- 6 primaire bronnen
- Waarom anders: Aangepast in het akkoord, zekerheid onbekend
- Volgend besluit: Eind december 2026: verdeelbesluit per provincie voor de tweede ronde. Het initiatiefwetsvoorstel tot intrekking (Kamerstuk 36955) staat op 5 november 2026 op de procedurevergadering van de Kamercommissie voor Asiel en Migratie; een datum voor de behandeling in de Tweede Kamer is nog niet bekend.
- Reactie CDA: nog niet gevraagd
- Wie betaalt ons
Kernbelofte: Staat in ‘Onze belangrijkste keuzes voor een fatsoenlijk land.’, de lijst met hoofdpunten in het voorwerk van het programma: Orde op zaken, punt 2 ‘Meer grip op migratie’, p. 4. Nr. 8 van de eerste tien toetsbare beloftes in het voorwerk. Wat is een kernbelofte?
Wat beloofde CDA?
Gemeenten tonen solidariteit met Ter Apel en dragen allemaal naar vermogen bij aan asielopvang en de huisvesting van statushouders. Daarom zetten we de Spreidingswet door.
Uit Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land. (2025), pagina 84 (pagina 85 in de pdf).
Wanneer telt dit als nagekomen?
Nagekomen als de Spreidingswet (Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen) tijdens de kabinetsperiode van kracht blijft en het kabinet hem toepast: elke gemeente krijgt via een verdeelbesluit een opvangtaak en het Rijk spreekt gemeenten aan die die taak niet halen.
Dit criterium leggen we vast voordat we naar de uitvoering kijken.
Van programma naar uitvoering
- ProgrammaBeloofdBouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 84
- AkkoordAangepast
“Op verzoek van de gemeenten en de uitvoeringsorganisaties in het asielsysteem houden we de spreidingswet nu voorlopig in stand, om zo een rechtvaardige verdeling over gemeenten te borgen. Wanneer er voldoende vaste en flexibele opvangplekken van het COA zijn, wordt inzet van de spreidingswet overbodig.”
Coalitieakkoord ‘Aan de slag’, p. 37 - UitvoeringIn uitvoeringWet blijft, verdeelbesluit tweede ronde in december
- Verwacht: Eind december 2026: verdeelbesluit per provincie voor de tweede ronde. Het initiatiefwetsvoorstel tot intrekking (Kamerstuk 36955) staat op 5 november 2026 op de procedurevergadering van de Kamercommissie voor Asiel en Migratie; een datum voor de behandeling in de Tweede Kamer is nog niet bekend., Minister van Asiel en Migratie (verdeelbesluit); Tweede Kamer (initiatiefwetsvoorstel)Een verwachting, geen uitkomst. Bron: Kamerbrief Ontwikkelingen migratieketen MPP 2026 van 30 oktober 2026 (2026D54588); agenda procedurevergadering Asiel en Migratie 5 november 2026 (2026A00550)
Waarom pakte het anders uit?
Aangepast in het akkoord
Zekerheid over de oorzaak: onbekend. De oorzaak is nog niet apart beoordeeld. De bron hieronder laat zien welke afspraak of maatregel afwijkt.
Het coalitieakkoord bevat een aangepaste versie van de belofte. Dat bewijst op zichzelf niet waarom partijen die afspraak maakten.
Wat is er gebeurd?
In het coalitieakkoord staat dat de Spreidingswet voorlopig blijft. Het kabinet schreef op 3 juli 2026 dat het de wet volledig wil uitvoeren en dat het toezicht op gemeenten die hun taak nog niet halen is begonnen. Voor de tweede ronde zijn volgens de minister 88.000 opvangplekken nodig en eind december 2026 volgt per provincie een verdeelbesluit. Vijf Kamerleden dienden in mei 2026 een wetsvoorstel in om de wet in te trekken; een motie met hetzelfde doel haalde op 23 juni 2026 geen meerderheid, met het CDA tegen.
Hoe stemde de Kamer?
Motie van de leden Ceulemans en Diederik van Dijk over de Spreidingswet intrekken (motie, 19637-3572, )
Verworpen. Voor: FVD, PVV, Groep Markuszower, BBB, JA21, SGP. Tegen: SP, PRO, 50PLUS, Volt, CDA, PvdD, DENK, ChristenUnie, VVD, D66.
Bronnen
Per bron is nog niet vastgelegd of die de beoordeling direct of indirect onderbouwt.
- VerkiezingsprogrammaCDA, Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land. Verkiezingsprogramma 2025, p. 84 — Primaire bron.
- CoalitieakkoordCoalitieakkoord ‘Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland’ 2026-2030, p. 37 (bijlage bij Kamerstuk 36848, nr. 31) — Primaire bron.
- KamerbriefBrief van de minister van Asiel en Migratie over de uitkomsten van de invoeringstoets Spreidingswet, Kamerstuk 36333, nr. 78 — Primaire bron.
- KamerbriefBrief van de minister van Asiel en Migratie: Ontwikkelingen migratieketen op basis van Meerjaren Productie Prognose 2026 — Primaire bron.
Nog 4 bronnen
- MotieMotie-Ceulemans/Diederik van Dijk over de Spreidingswet intrekken, Kamerstuk 19637, nr. 3572 — Primaire bron.
- KamerstukVoorstel van wet van de leden Ceulemans, Keijzer, Van der Plas, Russcher en Lammers tot intrekking van de Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen, Kamerstuk 36955, nr. 2 — Primaire bron.
- KamerstukAdvies Raad van State en reactie van de initiatiefnemers, Kamerstuk 36955, nr. 4 — Primaire bron.
- OverigAgenda procedurevergadering vaste commissie voor Asiel en Migratie, 5 november 2026, agendapunt 4 (Kamerstuk 36955) — Aanvullende bron.
Geschiedenis van deze beoordeling (1 wijziging)
| Datum | Status | Onderbouwing |
|---|---|---|
| Eerste beoordeling: In uitvoering | Kamerstuk 36333, nr. 78 en Kamerbrief van 30 oktober 2026 (2026D54588): wet blijft van kracht, verdeelbesluit tweede cyclus eind december 2026 |
Deze status insluiten op een andere site
Plaats dit in een artikel. De kaart toont de actuele status en linkt door naar de bronnen op deze pagina.
<iframe src="https://beloftewijzer.nl/embed/beloftes/cda-spreidingswet/" width="360" height="240" style="border:0" loading="lazy" title="Beloftewijzer: Het CDA wilde de Spreidingswet houden, zodat alle gemeenten meehelpen met asielopvang. Het kabinet houdt de wet voorlopig en voert de tweede ronde uit."></iframe>