CDA, Asiel en migratie
Het CDA wilde dat uitgeprocedeerde asielzoekers strafbaar zijn als ze niet meewerken aan hun terugkeer. Dat staat niet in het coalitieakkoord en er is geen wet voor gekomen.
Niet in akkoord is een eindstand: de belofte kwam niet in het coalitieakkoord en is ook niet op een andere manier uitgevoerd. We meten aan het verkiezingsprogramma, niet aan het akkoord. Zo beoordelen we
- Bijgewerkt op
- 3 primaire bronnen
- Waarom anders: Nog niet bekend, zekerheid onbekend
- Reactie CDA: nog niet gevraagd
- Wie betaalt ons
Kernbelofte: Staat in ‘Onze belangrijkste keuzes voor een fatsoenlijk land.’, de lijst met hoofdpunten in het voorwerk van het programma: Orde op zaken, punt 2 ‘Meer grip op migratie’, p. 4. Nr. 7 van de eerste tien toetsbare beloftes in het voorwerk. Wat is een kernbelofte?
Wat beloofde CDA?
Uitgeprocedeerde asielzoekers die niet meewerken aan terugkeer maken zich strafbaar.
Uit Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land. (2025), pagina 4 (pagina 5 in de pdf).
Wanneer telt dit als nagekomen?
Nagekomen als een wet van kracht is waardoor uitgeprocedeerde asielzoekers die niet meewerken aan hun terugkeer naar het land van herkomst strafbaar zijn, zonder dat mensen of organisaties die hen helpen strafbaar worden (zoals het programma op p. 84 uitwerkt).
Dit criterium leggen we vast voordat we naar de uitvoering kijken.
Van programma naar uitvoering
- ProgrammaBeloofdBouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 4
- AkkoordNiet opgenomen
- UitvoeringNiet in akkoordGeen wet, niet in het akkoord
Waarom pakte het anders uit?
Nog niet bekend
Zekerheid over de oorzaak: onbekend. De oorzaak is nog niet apart beoordeeld. De bron hieronder laat zien welke afspraak of maatregel afwijkt.
Er is geen bron die zegt waarom.
Bron: Coalitieakkoord ‘Aan de slag’: de belofte is niet opgenomen.
Wat is er gebeurd?
In het coalitieakkoord staat hierover geen afspraak, en een wetsvoorstel om niet meewerken aan terugkeer strafbaar te maken is er niet. In juli 2025, vóór de verkiezingen, nam de Tweede Kamer een amendement aan dat illegaal verblijf in het algemeen strafbaar maakte. Dat is breder dan het CDA-programma, dat alleen niet meewerken aan terugkeer strafbaar wil maken en hulp aan uitgeprocedeerde asielzoekers uitdrukkelijk niet. Het CDA stemde tegen het amendement; de Eerste Kamer verwierp op 21 april 2026 de hele wet waar het in stond, de Asielnoodmaatregelenwet.
Hoe stemde de Kamer?
Gewijzigd amendement van het lid Vondeling over het strafbaar stellen van illegaal verblijf van vreemdelingen (Asielnoodmaatregelenwet) (amendement, 36704-44, )
Aangenomen. Voor: SGP, PVV, VVD, BBB, FVD, JA21. Tegen: NSC, GroenLinks-PvdA, D66, CDA, SP, DENK, PvdD, ChristenUnie, Volt.
Bronnen
Per bron is nog niet vastgelegd of die de beoordeling direct of indirect onderbouwt.
- VerkiezingsprogrammaCDA, Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land. Verkiezingsprogramma 2025, p. 4 (uitgewerkt op p. 84) — Primaire bron.
- CoalitieakkoordCoalitieakkoord ‘Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland’ 2026-2030 (bijlage bij Kamerstuk 36848, nr. 31): geen afspraak over strafbaarstelling bij niet meewerken aan terugkeer (hoofdstuk Asiel, migratie en integratie, p. 36-40) — Primaire bron.
- AmendementGewijzigd amendement-Vondeling over het strafbaar stellen van illegaal verblijf van vreemdelingen, Kamerstuk 36704, nr. 44 — Primaire bron.
- StemmingsuitslagEerste Kamer, wetsvoorstel 36.704 Asielnoodmaatregelenwet: verworpen op 21 april 2026 (31 voor, 44 tegen) — Primaire bron.
Geschiedenis van deze beoordeling (1 wijziging)
| Datum | Status | Onderbouwing |
|---|---|---|
| Eerste beoordeling: Niet in akkoord | Coalitieakkoord ‘Aan de slag’ (geen afspraak); Eerste Kamer, stemming 36.704 op 21 april 2026 |
Deze status insluiten op een andere site
Plaats dit in een artikel. De kaart toont de actuele status en linkt door naar de bronnen op deze pagina.
<iframe src="https://beloftewijzer.nl/embed/beloftes/cda-strafbaar-terugkeer/" width="360" height="240" style="border:0" loading="lazy" title="Beloftewijzer: Het CDA wilde dat uitgeprocedeerde asielzoekers strafbaar zijn als ze niet meewerken aan hun terugkeer. Dat staat niet in het coalitieakkoord en er is geen wet voor gekomen."></iframe>