CDA: beloofd en gedaan

We volgen 8 beloftes van CDA tijdens het kabinet-Jetten. Er is 1 nagekomen.

Stand op 3 november 2026: 1 nagekomen, 2 in uitvoering, 5 niet in akkoord. De partij zit in de coalitie.

Deel via WhatsApp

Beloftewijzer, stand op 3 november 2026. Alle bronnen staan op beloftewijzer.nl.

Nagekomen
Deels nagekomen
In uitvoering
Vastgelopen
Gebroken
Niet in akkoord
Nog open

‘Nog open’ is geen zevende status: het is de onderzoeksstatus. Die belofte is nog niet beoordeeld en staat niet live.

Asiel en migratie
Het CDA wilde twee soorten asielstatus en gezinshereniging pas na een wachttijd, als er inkomen en woonruimte is. Die wet geldt sinds 12 juni 2026.
Nagekomen
Beloofd
“Invoering van het tweestatusstelsel waarin we het internationaal vastgelegde onderscheid maken tussen permanente vluchtelingen en mensen die tijdelijke bescherming zoeken. Daarbij kiezen we in lijn met het EU-recht en vergelijkbaar met Duitsland en België om mensen met tijdelijke bescherming pas gezinsleden te laten overkomen na een wachttijd en wanneer ze inkomsten en woonruimte hebben.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 83)
Akkoord
Overgenomen
Gedaan
De Wet invoering tweestatusstelsel maakt onderscheid tussen vluchtelingen en mensen met subsidiaire bescherming. Gezinsleden van die tweede groep mogen pas komen als de statushouder twee jaar een verblijfsvergunning heeft, genoeg inkomen heeft en woonruimte heeft. De Tweede Kamer nam de wet aan op 3 juli 2025, met het CDA tegen. De Eerste Kamer stemde op 21 april 2026 in, met het CDA voor.
Bron
Staatsblad, 9 juni 2026
Zorg
Het CDA wilde niet dat het eigen risico in 2027 omlaag ging. Die verlaging gaat niet door. In 2027 is het eigen risico € 400.
In uitvoering
Beloofd
“We draaien de voorgenomen verlaging van het eigen risico terug.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 29)
Akkoord
Overgenomen
Gedaan
Het vorige kabinet wilde het eigen risico in 2027 verlagen van € 385 naar € 165. Het kabinet-Jetten stuurde dat wetsvoorstel niet naar de Kamer, omdat het coalitieakkoord een verhoging afspreekt. De minister van VWS stelde het eigen risico voor 2027 vast op € 400. De extra verhoging van € 60 uit het akkoord is een jaar uitgesteld en ligt als wetsvoorstel bij de Tweede Kamer.
Bron
Staatscourant, 30 september 2026
Asiel en migratie
Het CDA wilde de Spreidingswet houden, zodat alle gemeenten meehelpen met asielopvang. Het kabinet houdt de wet voorlopig en voert de tweede ronde uit.
In uitvoering
Beloofd
“Gemeenten tonen solidariteit met Ter Apel en dragen allemaal naar vermogen bij aan asielopvang en de huisvesting van statushouders. Daarom zetten we de Spreidingswet door.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 84)
Akkoord
Aangepast: “Op verzoek van de gemeenten en de uitvoeringsorganisaties in het asielsysteem houden we de spreidingswet nu voorlopig in stand, om zo een rechtvaardige verdeling over gemeenten te borgen. Wanneer er voldoende vaste en flexibele opvangplekken van het COA zijn, wordt inzet van de spreidingswet overbodig.”
Gedaan
In het coalitieakkoord staat dat de Spreidingswet voorlopig blijft. Het kabinet schreef op 3 juli 2026 dat het de wet volledig wil uitvoeren en dat het toezicht op gemeenten die hun taak nog niet halen is begonnen. Voor de tweede ronde zijn volgens de minister 88.000 opvangplekken nodig en eind december 2026 volgt per provincie een verdeelbesluit. Vijf Kamerleden dienden in mei 2026 een wetsvoorstel in om de wet in te trekken; een motie met hetzelfde doel haalde op 23 juni 2026 geen meerderheid, met het CDA tegen.
Waarom anders
Aangepast in het akkoord
Bron
Kamerstuk, 27 mei 2026
Veiligheid
Het CDA wilde geld dat de overheid van criminelen afpakt, investeren in de wijken die last hebben van die criminaliteit. Dat staat niet in het coalitieakkoord. De minister beloofde wel dat kwetsbare wijken voorrang krijgen bij kleine proeven.
Niet in akkoord
Beloofd
“We pakken crimineel geld af en investeren dat terug in de getroffen wijken.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 4)
Akkoord
Niet in het akkoord
Gedaan
In het coalitieakkoord staat geen afspraak om afgepakt crimineel geld in getroffen wijken te investeren. Het ministerie van Justitie en Veiligheid doet sinds het vorige kabinet proeven met ‘maatschappelijk herbestemmen’: afgepakte spullen of opbrengsten krijgen een maatschappelijke bestemming. Op 8 september 2026 beloofde de minister in de Tweede Kamer dat kwetsbare wijken daarbij voorrang krijgen. Hij noemde een project in Nieuwegein en een plan in Rotterdam. Een regeling die afgepakt geld naar getroffen wijken stuurt, is er niet.
Waarom anders
Nog niet bekend
Bron
Kamerstuk, 8 september 2026
Wonen
Het CDA wilde de hypotheekrenteaftrek langzaam afbouwen en de inkomstenbelasting evenveel verlagen. Dat staat niet in het coalitieakkoord en het kabinet doet het niet.
Niet in akkoord
Beloofd
“Daarom bouwen we de hypotheekrenteaftrek geleidelijk af. De opbrengsten gebruiken we een op een om de inkomstenbelasting te verlagen. Het kabinet dient hiertoe voorstellen in.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 33)
Akkoord
Niet in het akkoord
Gedaan
In het coalitieakkoord staat dat de belasting op de eigen woning niet verandert. Het kabinet diende geen voorstel in om de aftrek af te bouwen. In mei 2026 nam de Tweede Kamer een motie aan om een verruiming van de aftrek ongedaan te maken, met het CDA voor. Het kabinet voerde die motie nog niet uit en schreef in september 2026 dat een lager aftrektarief grote gevolgen heeft voor de begroting.
Waarom anders
Aangepast in het akkoord
Bron
Kamerstuk, 25 september 2026
Inkomen
Het CDA wilde de kostendelersnorm in de bijstand afschaffen. Dat staat niet in het coalitieakkoord en het kabinet is niet van plan het te doen.
Niet in akkoord
Beloofd
“We schaffen de kostendelersnorm in de Participatiewet af. We willen geen financiële boete opleggen als volwassenen een huis delen.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 35)
Akkoord
Niet in het akkoord
Gedaan
Door de kostendelersnorm krijg je een lagere bijstandsuitkering als je met andere volwassenen van 27 jaar of ouder in één huis woont (met uitzonderingen, bijvoorbeeld mantelzorg). Het kabinet schreef op 9 oktober 2026 dat het de norm niet volledig wil afschaffen. Volgens het kabinet past afschaffen niet bij de bijstand als vangnet, en het kost ongeveer € 500 miljoen per jaar waarvoor geen geld is gereserveerd. Een motie om de norm af te schaffen haalde op 23 juni 2026 geen meerderheid, met het CDA tegen.
Waarom anders
Geld
Bron
Kamerbrief, 9 oktober 2026
Asiel en migratie
Het CDA wilde dat uitgeprocedeerde asielzoekers strafbaar zijn als ze niet meewerken aan hun terugkeer. Dat staat niet in het coalitieakkoord en er is geen wet voor gekomen.
Niet in akkoord
Beloofd
“Uitgeprocedeerde asielzoekers die niet meewerken aan terugkeer maken zich strafbaar.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 4)
Akkoord
Niet in het akkoord
Gedaan
In het coalitieakkoord staat hierover geen afspraak, en een wetsvoorstel om niet meewerken aan terugkeer strafbaar te maken is er niet. In juli 2025, vóór de verkiezingen, nam de Tweede Kamer een amendement aan dat illegaal verblijf in het algemeen strafbaar maakte. Dat is breder dan het CDA-programma, dat alleen niet meewerken aan terugkeer strafbaar wil maken en hulp aan uitgeprocedeerde asielzoekers uitdrukkelijk niet. Het CDA stemde tegen het amendement; de Eerste Kamer verwierp op 21 april 2026 de hele wet waar het in stond, de Asielnoodmaatregelenwet.
Waarom anders
Nog niet bekend
Bron
Stemmingsuitslag, 21 april 2026
Veiligheid
Het CDA wilde stoppen met het wietexperiment en tot die tijd belasting heffen op de wiet. In het coalitieakkoord staat dat het experiment doorgaat, en een wiettaks is er niet.
Niet in akkoord
Beloofd
“We stoppen met het wietexperiment. Zolang het nog loopt, heffen we een wiettaks.” (Bouwen op vertrouwen. Onze keuzes voor een fatsoenlijk land., p. 4)
Akkoord
Niet in het akkoord
Gedaan
In het coalitieakkoord staat dat het kabinet het wietexperiment voortzet en daarna evalueert. Een wiettaks staat er niet in. Op 9 september 2026 schreef het kabinet dat er nog twee tussenmetingen komen voordat het experiment wordt geëvalueerd. Pas als het experiment afloopt, kiest het kabinet over de toekomst van het cannabisbeleid.
Waarom anders
Aangepast in het akkoord
Bron
Kamerbrief, 9 september 2026